Anamorf: Phoma macdonaldi

POJAVA, RAŠIRENOST I ŠTETNOST

Crna pjegavost suncokreta je raširena u mnogim zemljama Evrope, Severne i Južne Amerike. Smanjenje prinosa kod obolelih biljaka može iznositi 18-40, pa i do 63 % u koliko dođe do prevremenog uvenuća biljke.

SIMPTOMI

Prvi simptomi bolesti se javljaju u fazi cvijetanja i početka formiranja zrna suncokreta. Parazit napada lišće, lisne drške, stablo i glavicu biljaka. Primarna zaraza se ostvaruju na starijim listovima gdje se mogu zapaziti nekrotične pjege različitih veličina i oblika. U početku se ispoljavaju u vidu sitnih nekrotičnih pjega koje se ubrzo povećavaju dobijajući eliptični oblik. Spajaju se u veće nekrotične površine, koje prstenasto obuhvataju lisnu dršku, pa se cijeli list suši. Najtipičniji  simptomi ovog oboljenja ispoljavaju se na stablu biljaka. Na mjestu spajanja lisne drške sa stablom, kao i na donjim delovima stabla, javljaju se okruglaste, eliptične ili nepravilne krupne crne pjege (5-10 cm u prečniku). Pri povoljnim uslovima za razvoj bolesti, broj pjega se povećava, spajaju se i prstenasto obuhvtaju stablo.

Optimalna temperatura za razvj bolesti je oko 25 ⁰C kada inkubacija traje svega 4 dana. Inače, razvoj parazita se odvija u širokom temperaturnom intervalu između  5 i 30 ⁰C. Za ostvarenje zaraze neophodna je visoka relativna vlažnost vazduha.

MERE ZAŠTITE

Najefikasniji i ujedno najcelisodniji način suzbijana crne pjegavosti je gajenje manje osjetljivih sorti i hibrida suncokreta. Višegodišnja plodosmena, prostrana izolacija, upotreba zdravog i dezinfikovanog sjemena, izbalansirano đubrenje i primena svih agrotehničkih mera u cilju stvaranja optimalnih uslova za normalan rast i razviće biljaka predstavlaju glavne preventivne mere za smanjenje zaraze i štete od ove bolesti.